Là địa bàn có số đơn vị, lao động tham gia Bảo hiểm xã hội lớn nhất cả nước, thành phố hiện có hơn 2,5 triệu người tham gia bảo hiểm xã hội, chiếm hơn 51% lực lượng lao động trong độ tuổi. Qua thực tế thanh kiểm tra cho thấy tình trạng trốn đóng, nợ đọng còn xảy ra nhiều tại các doanh nghiệp. Tại hội nghị tìm giải pháp thúc đẩy mở rộng độ bao phủ người tham gia bảo hiểm xã hội trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh, các ý kiến cho rằng vấn đề xử lý nợ Bảo hiểm xã hội vẫn còn nhiều vướng mắc dù có quyết định xử phạt nhưng doanh nghiệp không chấp hành.

Bà Nguyễn Võ Minh Thư, Phó Trưởng Ban Quản lý các Khu Chế xuất, Khu Công nghiệp TP. Hồ Chí Minh cho biết, các giải pháp hiện nay của mình chưa đủ sức răn đe như thanh tra, xử phạt, có quyết định xử phạt doanh nghiệp cũng không chấp hành. Việc khởi kiện cũng chưa được và vấn đề khởi tố, truy cứu trách nhiệm hình sự hiện nay vẫn còn đang vướng.

Hiện nay để xử lý hình sự về tội Trốn đóng bảo hiểm xã hội theo quy định, người vi phạm phải bị xử lý hành chính về hành vi này mới có đủ căn cứ để xử lý. Tuy nhiên các hồ sơ kiến nghị khởi tố của cơ quan Bảo hiểm xã hội cung cấp chưa đủ đảm bảo chứng từ tài liệu về đôn đốc, thu hồi nợ để có cơ sở pháp lý về hành vi trốn đóng bảo hiểm xã hội của doanh nghiệp.

Thượng tá Ngô Thuận Lăng, Phó Trưởng phòng Cảnh sát Kinh tế Công an TP. Hồ Chí Minh cho biết, trong cách xử lý vi phạm và đánh giá mức độ để củng cố tài liệu và chúng ta vạch ra để xử lý được hành vi trốn đóng bởi vì có những hành vi là đóng chậm, đóng thiếu nhưng trong đó có những thủ đoạn gian dối và những thủ đoạn khác mà các doanh nghiệp sử dụng lao động có thể vận dụng vào đó thì phải bóc tách hành vi đó ra.

Cơ quan chức năng cũng thông tin về các thủ đoạn gian lận để thụ hưởng các chế độ Bảo hiểm xã hội như lập khống, giả mạo hồ sơ. Chính vì vậy giải pháp đưa ra cần tăng cường thanh, kiểm tra, phối hợp giữa các đơn vị quản lý để kịp thời phát hiện và xử lý những hành vi chưa phù hợp, thậm chí là vi phạm quy định pháp luật về bảo hiểm xã hội.