Theo điều tra ban đầu, ngày 5/3 vừa qua, ông Trần Kim Đống, 61 tuổi, quốc tịch Trung Quốc xem được video livestream của Sần về loại hóa chất làm giòn sắt trên mạng xã hội Wechat.

Do cần cho công việc nên ông Đống chuyển khoản 60.000 Nhân dân tệ (khoảng 210 triệu đồng) để mua hàng.

Tuy nhiên, sau khi nhận hàng và kiểm tra thì phát hiện thứ hóa chất vừa nhận chỉ là nước lã. Khi quay lại tìm người bán hàng thì họ đã rời đi nên ông Đống báo công an.

Lực lượng công an sau đó bắt giữ Sần tại khu vực cầu Lai Hà (xã Lê Lợi, huyện Nậm Nhùn, tỉnh Lai Châu), thu giữ tang vật gồm 60.000 Nhân dân tệ. Mở rộng điều tra, cơ quan công an bắt giữ Lò Văn Chung tại nhà riêng ở Điện Biên.

Cần biện pháp mạnh tay hơn với thuốc lá điện tử

Tình trạng quảng cáo, mua bán tràn lan thuốc lá điện tử trên mạng, bất chấp quy định cấm từ đầu năm 2025 và những tác hại dai dẳng của thuốc lá điện tử đến sức khỏe người sử dụng. Trước thực tế này đòi hỏi cần phải có giải pháp xử lý mạnh tay hơn nữa với hoạt động này, tránh để lại những hậu quả kéo dài cho giới trẻ. Đối tượng thường dễ bị thu hút bởi các loại thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.

Các hội nhóm mua bán, trao đổi trên mạng xã hội tại nhiều tỉnh thành đang tràn ngập quảng cáo, giới thiệu sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đến người tiêu dùng. Dù các cửa hàng kinh doanh mặt hàng này đã bị cấm hoạt động trực tiếp, nhiều đơn vị vẫn chuyển sang bán hàng trực tuyến. Người mua dễ dàng đặt hàng và nhận được sản phẩm ngay tại nhà, cho thấy những kẽ hở trong công tác quản lý đối với loại hình sản phẩm này.

Theo luật sư Phạm Thanh Bình, hiện nay các chế tài xử phạt về thuốc lá điện tử ở nước ta vẫn chưa đủ sức răn đe, còn nhiều bất cập và chưa sát với thực tế. Do chưa có quy định cụ thể về thuốc lá điện tử, việc xử lý vi phạm chủ yếu dựa trên các quy định chung về kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc hoặc nhập lậu, chưa có chế tài riêng biệt. Bên cạnh đó, mức xử phạt hiện tại chưa đủ mạnh để ngăn chặn tình trạng buôn bán trái phép, bởi lợi nhuận từ việc kinh doanh mặt hàng này rất cao, trong khi mức phạt chưa tương xứng với khoản thu nhập bất hợp pháp mà các đối tượng có thể thu về.

Việc thiếu các quy định rõ ràng trong quản lý thuốc lá thế hệ mới đã tạo ra kẽ hở lớn, khiến tình trạng buôn bán diễn ra tràn lan. Hiện nay, phần lớn sản phẩm này được nhập lậu với nhiều kiểu dáng bắt mắt, giá thành rẻ, chỉ từ vài chục đến vài trăm nghìn đồng, dễ dàng tiếp cận với thanh thiếu niên. Đây là một trong những nguyên nhân khiến thị trường thuốc lá điện tử hoạt động bất chấp các quy định pháp luật.

Theo ông Vũ Văn Trung, Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam, để kiểm soát tình trạng này, trước hết cần ngăn chặn nhập lậu – nhiệm vụ của các cơ quan chức năng như Tổng cục Hải quan và lực lượng quản lý biên giới. Khi hàng lậu đã vào trong nước, cần có biện pháp mạnh để xử lý nghiêm hành vi buôn bán và sử dụng trái phép.

Đồng quan điểm, luật sư Phạm Thanh Bình cho rằng cần nhanh chóng hoàn thiện các quy định pháp luật, bao gồm việc ban hành quy định cụ thể về sản xuất, nhập khẩu, phân phối và sử dụng thuốc lá điện tử. Nếu cần thiết, có thể xem xét cấm hoàn toàn hoặc giới hạn kinh doanh sản phẩm này, tương tự như cách quản lý đối với các chất ma túy và tiền chất ma túy hiện nay. Ngoài ra, cần kiểm soát chặt chẽ các kênh phân phối, đặc biệt là trên mạng xã hội và các nền tảng thương mại điện tử – nơi thuốc lá điện tử đang được buôn bán phổ biến. Việc áp dụng chế tài xử phạt nghiêm khắc đối với hành vi quảng cáo và kinh doanh trái phép là điều cần thiết để hạn chế sự phát triển của thị trường này.

Bên cạnh đó, việc giám sát hoạt động vận chuyển hàng hóa cũng đóng vai trò quan trọng, bởi đây là cầu nối chính giữa người bán và người mua. Nếu không có biện pháp kiểm soát chặt chẽ, những mặt hàng lậu như thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng sẽ vẫn tiếp tục được giao đến tay người tiêu dùng một cách dễ dàng, khiến việc quản lý trở nên khó khăn hơn.