Áo bảo tồn nghề đúc chuông qua hàng thế kỷ

Trong xưởng đúc, những người thợ khoác trên mình trang phục bảo hộ, làm việc giữa sức nóng khắc nghiệt của đồng nóng chảy. Từng dòng kim loại được rót cẩn trọng vào các khuôn đúc khổng lồ, tạo nên những quả chuông nặng tới hàng chục tấn. Hiện xưởng đang chế tác 12 quả chuông cho các nhà thờ tại Italia, Đức và Romania.

Ông PETER GRASSMAYR, Đồng sở hữu xưởng chuông Grassmayr chia sẻ: “Việc đúc chuông vào tháng Bảy thường khá nóng bức do nhiệt độ bên ngoài. Tuy nhiên, quá trình đúc đã diễn ra tốt đẹp. Chúng tôi có một đội ngũ tuyệt vời – các nhân viên làm việc rất hiệu quả. Họ giàu kinh nghiệm, và đó là lý do mọi việc diễn ra suôn sẻ.”

Được thành lập cách đây hơn 400 năm, Grassmayr là một trong số rất ít xưởng đúc chuông còn tồn tại ở châu Âu. Nếu như thời Phục Hưng từng có hàng trăm nghệ nhân theo đuổi nghề này thì ngày nay chỉ còn lại vài xưởng trên toàn lục địa.

Theo ông Johannes Grassmayr, bí quyết để doanh nghiệp gia đình tồn tại qua nhiều thế kỷ chính là không ngừng đổi mới. Bên cạnh những công đoạn thủ công vẫn được gìn giữ nguyên vẹn, xưởng đã ứng dụng công nghệ in 3D, quét laser và phần mềm mô phỏng để thiết kế, tính toán hình dáng cũng như âm thanh của từng quả chuông. Nhờ đó, nhiều công đoạn từng chiếm gần một phần ba thời gian sản xuất nay chỉ còn mất khoảng một phần mười. Tuy nhiên, việc chế tạo một quả chuông lớn vẫn đòi hỏi tới sáu tháng chuẩn bị. Trong quá trình đúc, áp lực của đồng nóng chảy có thể lên tới 125 tấn, buộc các khuôn đúc phải được làm từ đất sét chất lượng cao và gia cố bằng thép để chịu được sức ép khổng lồ.

Ông JOHANNES GRASSMAYR, Đồng sở hữu xưởng chuông Grassmayr cho biết: “Khi kim loại nóng chảy tràn vào khuôn, áp suất sinh ra là cực kỳ lớn. Điều này tạo ra áp lực khủng khiếp lên khuôn – cả ở mặt ngoài, mặt trong và từ phía dưới lên. Đây cũng là rủi ro lớn nhất khi đúc một quả chuông cỡ lớn: áp lực của kim loại có thể phá hủy khuôn đúc. Nhưng mọi chuyện đã diễn ra suôn sẻ.”

Không chỉ đối mặt với những thách thức về kỹ thuật, nghề đúc chuông còn chịu sức ép từ thị trường. Số lượng nhà thờ mới giảm, chi phí năng lượng tăng mạnh sau xung đột tại Ukraine, cùng giá kim loại và nhân công liên tục leo thang khiến hoạt động sản xuất ngày càng khó khăn.

Ông JOHANNES GRASSMAYR, Đồng sở hữu xưởng chuông Grassmayr nói thêm: “Chính chúng tôi cũng cảm thấy bất ngờ. Bởi vì yếu tố quyết định giá thành nằm ở kim loại. Giá cả phụ thuộc rất nhiều vào chi phí kim loại. Đáng tiếc là giá kim loại đã tăng lên. Vài năm trước, giá là 8 Euro nhưng hiện nay mức giá đã lên tới 23 Euro. Đó là lý do tại sao tôi thậm chí không thể nói trước giá của một quả chuông sẽ là bao nhiêu trong một năm tới. Tôi chỉ hy vọng rằng giá kim loại sẽ giảm trở lại.”

Để thích ứng, gia đình Grassmayr đã mở rộng sang lĩnh vực phục chế những quả chuông cổ, kết hợp công nghệ hiện đại nhằm bảo tồn các giá trị lịch sử và duy trì nguồn việc làm cho xưởng. Một trong những dấu ấn nổi bật của Grassmayr là quả chuông nặng hơn 25 tấn dành cho Nhà thờ Chính tòa Quốc gia tại Bucharest, Romania, cùng nhiều công trình quy mô lớn khác trên khắp thế giới.

Ông JOHANNES GRASSMAYR, Đồng sở hữu xưởng chuông Grassmayr chia sẻ: “Quả chuông này dành cho nhà thờ ở Zethau, Đức. Tôi rất hài lòng với lần đúc này. Đặc biệt, tôi rất vui vì những cải tiến trong nhiều thập kỷ qua đã góp phần giúp những quả chuông ngày càng đẹp hơn và có chất lượng âm thanh tốt hơn.”

Đối với những người thợ Grassmayr, mỗi quả chuông không chỉ là một sản phẩm kim loại mà còn là một nhạc cụ mang trong mình giá trị văn hóa, lịch sử và tâm linh. Sau hơn bốn thế kỷ, tiếng chuông từ xưởng đúc này vẫn tiếp tục ngân vang, như minh chứng cho sức sống bền bỉ của một nghề thủ công truyền thống giữa thời đại công nghệ.