Tại Đức, tháng 5 vừa qua, nước này đã phát hành thẻ giao thông công cộng Deutschlandticket với giá 49 Euro/tháng, cho phép hành khách sử dụng tất cả các phương tiện giao thông công cộng ở bất kỳ nơi nào trên lãnh thổ nước Đức.

Ngay từ khi bắt đầu được triển khai và đưa vào sử dụng tấm thẻ này đã được người dân Đức đón nhận nhiệt tình, trong bối cảnh lạm phát kinh tế tăng cao.

Chương trình phát hành thẻ giao thông giá rẻ này tiếp nối sáng kiến năm 2022, phát hành vé có giá 9 euro cho hành khách đi lại khắp nước Đức vốn được đưa ra tạm thời để hỗ trợ người dân sau đại dịch COVID-19.

Theo nhà chức trách, việc phát hành Deutschlandticket sẽ khuyến khích mọi người từ bỏ ô tô để ủng hộ và tham gia các hình thức đi lại thân thiện môi trường hơn. Giờ đây, người dùng có thể mua Deutschlandticket ở dạng thẻ nhựa hoặc đăng ký ứng dụng kỹ thuật số, và hủy theo tháng khi không có nhu cầu.

Ông Volker Wissing, Bộ trưởng Giao thông vận tải Đức cho biết: “Sáng kiến mới này là cải cách giao thông công cộng lớn nhất trong lịch sử nước Đức, nó sẽ giúp nhiều người giảm một nửa chi phí đi lại hàng tháng.”

Thủ tướng Đức Olaf Schol kỳ vọng, tấm thẻ giao thông đa năng mới là một trong những giải pháp ưu đãi thân thiện, giá cả phải chăng. Điều này khiến giao thông công cộng trở nên hấp dẫn hơn, từ đó giúp nước Đức đạt được các mục tiêu lâu dài về khí hậu.

Deutschlandticket cho phép khách hàng sử dụng không giới hạn toàn bộ hệ thống tàu hỏa, xe buýt, tàu điện ngầm ở cự ly ngắn và trung bình trên khắp đất nước, không bao gồm các dịch vụ đường dài tốc độ cao.

Được biết, trước khi chốt mức giá 49 Euro/tháng cho chiếc thẻ giao thông đa năng này, Chính phủ Liêng bang và 16 bang của Đức đã đạt đồng thuận tỷ lệ đóng góp 50-50. Cụ thể, mỗi bên sẽ chi 1,5 tỷ Euro một năm, để hỗ trợ giá vé cho các nhà điều hành giao thông công cộng và tránh cho ngành đường sắt quốc gia phải gánh thêm khoản nợ.

Ông Oliver Wittig, Chuyên gia giao thông Đức cho biết: “Việc phát hành thẻ 49 Euro sẽ đặc biệt có lợi cho các cư dân đô thị những người vốn phải chịu các khoản chi phí đi lại đắt đỏ hơn”.

Hiện nhiều người dân Đức cũng xem Deutschlandticket là cuộc cách mạng trong hệ thống giao thông công cộng. Việc chỉ sử dụng 1 thẻ duy nhất còn giúp khách hàng tránh được bối rối trước vô số loại vé xe buýt, tàu điện ngầm với mức giá khác nhau từ các công ty điều hành.

Hành khách tại Wittenberg, Đức chia sẻ:  “Đi lại bằng giao thông công cộng hàng ngày đôi khi khá phức tạp, nhưng hình thức vé mới này giúp các chuyến đi trở nên linh hoạt hơn”.

Tuy nhiên, không ít người cho rằng, bên cạnh giá vé, giao thông công cộng cũng cần nâng cấp để thu hút người dân. Theo ước tính, mạng lưới đường sắt của Đức đang ngày càng xuống cấp và cần khoản đầu tư gần 9 tỷ Euro mỗi năm để nâng cấp trong vòng một thập kỷ tới. Nhiều khách hàng phản ánh các dịch vụ đường sắt thường quá tải và gặp sự cố kỹ thuật. Năm 2022, chỉ 65% các chuyến tàu đường dài đến đúng giờ.

Hành khách tại Berlin, Đức cho biết: “Tôi rất yêu xe lửa nhưng việc di chuyển là một trải nghiệm mà bạn ít khi nào biết chính xác giờ về nhà”.

Thực tế, bên cạnh ý kiến ủng hộ, việc trợ giá để phát hành Deutschlandticket vấp phải chỉ trích nặng nề từ phe đối lập, những người cho rằng nên dùng tiền để cải thiện và đổi mới cơ sở hạ tầng đường sắt.

Ông Eike Arnold - Hiệp hội Giao thông vận tải Đức cho biết: “Với khoản đầu tư hiện tại, một số tuyến đường sắt có thể hiện đại hóa nhanh chóng nhưng nhiều tuyến khác sẽ mất thời gian hơn. Chúng tôi cần tăng công suất nhưng phải mất từ 5-10 năm để đưa mọi thứ đạt tiêu chuẩn”.

Để thực hiện dự án này một cách lâu dài, chính phủ Đức sẽ phải nâng cao hạ tầng giao thông hơn nữa vì khi phát hành vé giao thông 9 euro vào mùa Hè năm ngoái, hoạt động đường sắt của Đức có thời điểm rơi vào quá tải.

Vừa qua, Hội đồng quản trị công ty vận tải đường sắt của Đức Deutsche Bahn (DB) đã cảnh báo hệ thống hạ tầng đường sắt tại Đức sắp tới điểm “giới hạn” nguy hiểm về năng lực vận tải. Chưa kể, ngành giao thông của Đức còn phải đối mặt với tình trạng đình công, đòi tăng lương của người lao động, trong khi giá cả tăng cao.

Đức không phải là quốc gia duy nhất đang nỗ lực tăng sử dụng phương tiện giao thông công cộng nhằm giảm khí thải từ giao thông. Tại Tây Ban Nha, chính sách miễn phí đi lại bằng đường sắt nội tỉnh và liên tỉnh đã được áp dụng thử nghiệm vào tháng 9/2022 và giúp người dân dần bỏ xe ô tô riêng tại nhà và giảm sức ép lạm phát. Theo cơ quan đường sắt Renfe của Tây Ban Nha, khoảng 2,1 triệu vé đã được trao tới tay người sử dụng trong quý 1/2023.