Giải pháp cho vấn đề ô nhiễm nước ở Kenya

Cứ hai lần một tuần, các xe tải chở từ 5.000 đến 10.000 lít nước sẽ lấp đầy các trạm bán hàng tự động trên sông Athi, nơi người dân có thể mua 20 lít (5 gallon) với giá 20 Shilling Kenya (0,16 USD).

Theo dữ liệu từ Bộ Tài chính Kenya, mỗi hộ gia đình cần khoảng 5 gallon mỗi ngày, trong khi thu nhập hàng tuần của người dân là khoảng 13 USD. Nhiều người phải tìm đến những lựa chọn thay thế không an toàn khác nếu như họ bỏ lỡ nguồn nước được vận chuyển từ xe tải.

Chị Joyce Ngui, một cư dân 46 tuổi đang phải xách một chiếc can để đến một đầm lầy múc nước giặt quần áo và nấu ăn cho gia đình.

Chị Joyce Ngui, Người dân khu vực sông Athi, Kenya chia sẻ: “Đôi khi chúng tôi gặp khó khăn khi tiếp cận nguồn nước vì có quá nhiều người xếp hàng nhưng không còn nước. Chúng tôi không biết lấy đâu ra nước sạch để dùng khi không có máy lọc nước. Vì vậy, chúng tôi chỉ có thể dùng nước bẩn.”

Trong khi đó, đối với những cư dân được trang bị bộ lọc nước tại nhà do một tổ chức phi lợi nhuận địa phương phân phối, họ có được nguồn nước sạch rẻ hơn và đôi khi đáng tin cậy hơn.

Chị Josephine Mutile, Người dân khu vực sông Athi, Kenya cho hay: “Nước ở khu vực này bị ô nhiễm. Tôi thường xuyên bị ốm, phải đến bệnh viện để xét nghiệm và được chẩn đoán mắc bệnh thương hàn, ký sinh trùng hoặc tiêu chảy. Nước đun sôi rất tốn kém vì gas đắt tiền nên chúng tôi phải tiết kiệm hết sức. Với chiếc máy lọc nước được tài trợ, nó sẽ giúp chúng tôi giảm rất nhiều bệnh tật và nhiễm trùng."

Để giải quyết vấn đề trước mắt, Tổ chức phi lợi nhuận Bucket Ministry đang cung cấp cho các cộng đồng xung quanh Nairobi và các khu vực khác của Kenya những bộ lọc nước dễ sử dụng. Hơn 600 bộ lọc do công ty lọc nước Sawyer sản xuất cho các hộ gia đình ở bốn khu dân cư trên sông Athi cũng đã được phân phát kể từ tháng 8 và họ đang có kế hoạch tăng con số đó lên 6.000.

Thiết bị này có kích thước bằng một chai nước nhỏ và được gắn một ống mềm vào xô. Chúng có thể lọc nước từ sông và đầm lầy gần đó thành nước uống để người dân sử dụng.

Ông Derrick Mesulamu, Giám đốc điều hành Tổ chức phi lợi nhuận Bucket Ministry cho biết: “Bộ lọc nước hoạt động bằng cách sử dụng hệ thống lọc thận, nhờ đó nó có thể lọc mọi mầm bệnh và mọi vi trùng gây bệnh qua đường nước. Vì vậy, nó được thiết kế theo cách có những lỗ nhỏ và những lỗ siêu nhỏ giúp ngăn không cho những vi khuẩn gây bệnh đi qua nguồn nước.”

Trong lịch sử, sông Athi là một khu vực khan hiếm nước, đồng cỏ chuyển sang màu nâu do nắng nóng và những vùng đất rộng lớn bị bỏ hoang do người dân không thể canh tác trên vùng đất khô hạn. Những mùa mưa thất bại và hạn hán liên tiếp vì biến đổi khí hậu do con người gây ra và các hiện tượng thời tiết La Nina tự nhiên liên tiếp xảy ra, đã khiến tình trạng thiếu hụt trở nên trầm trọng hơn.

Ông Namenya Daniel Naburi, Chuyên gia về môi trường và biến đổi khí hậu từ Đại học Nazarene Châu Phi nói: “Biến đổi khí hậu đã có nhiều tác động tiêu cực đối với tài nguyên nước của Kenya, đặc biệt là các vùng khô hạn. Chúng tôi nhận thấy nguồn tài nguyên nước đã bị suy giảm do những tác động của biến đổi khí hậu, đặc biệt là nhiệt độ tăng cao. Điều này còn tồi tệ hơn do những ảnh hưởng hoặc tác động khác từ hoạt động của con người lên cùng hệ sinh thái trên khắp các vùng đất khô hạn.”

Chính quyền địa phương Machakos đã và đang tiến hành khử phù sa và làm sạch dòng sông, nhưng phần lớn tình trạng ô nhiễm, bao gồm cả túi nhựa và chai lọ, đều xảy ra ở thượng nguồn, nơi người dân các khu vực nghèo hơn ở Nairobi đổ chất thải xuống lòng sông.

Chính quyền địa phương cho biết họ đang trấn áp các ngành công nghiệp thải chất thải hóa học và các chất ô nhiễm khác xuống sông Athi.

Ông Jarim Omogi, Trưởng khoa Y tế cộng đồng, Đại học Quốc tế Amref cho biết: “Cứ 100 người ở Kenya thì có 44 người không được tiếp cận với nguồn nước sạch và an toàn. Điều đó cho thấy số lượng bệnh tật lây lan trong cộng đồng, chưa kể số tiền chính phủ phải sử dụng để chăm sóc những người bị bệnh. Tất cả nguyên nhân chỉ vì thiếu nước."

Chị Elizabeth Mwikali, Người dân khu vực sông Athi, Kenya chia sẻ: “Khi không có chiếc xô lọc này, cuộc sống của chúng tôi khổ lắm. Chúng tôi phải đến bệnh viện liên tục vì nước quá bẩn. Ngay cả khi nước được đun sôi, không phải mọi vi khuẩn đều bị tiêu diệt. Chồng con tôi thường xuyên bị bệnh. Kể từ khi có chiếc xô này, chúng tôi đã được lọc nước và cải thiện được các vấn đề về sức khỏe.”

Các chuyên gia cho rằng mặc dù các bộ lọc nước rất đáng giá nhưng để một dự án như thế này có thể hoạt động được, nó sẽ cần phải được mở rộng quy mô để tiếp cận hàng triệu người có hoàn cảnh tương tự như cư dân bên dòng sông Athi.