Tuy nhiên, đây không chỉ là những vụ lừa đảo đơn lẻ mà là cả một mạng lưới tội phạm tinh vi. Cuộc điều tra phơi bày mạng lưới buôn bán nội tạng xuyên quốc gia với cách thức hoạt động mất nhân tính.

Tại một ngôi làng ở miền Tây Kenya, câu chuyện của chàng trai 22 tuổi Amon Kipruto Mely phơi bày những góc khuất nghiệt ngã của mạng lưới buôn bán nội tạng.

Sau đại dịch COVID-19, Amon lâm vào cảnh thất nghiệp triền miên. Khi được một người bạn đề nghị bán thận để đổi lấy 6.000 USD, anh đã tin rằng đây là lối thoát khỏi cuộc sống khó khăn. Nhưng thực tế phũ phàng đã đẩy anh vào vòng xoáy của bóc lột và tuyệt vọng.

Tại Bệnh viện Mediheal ở Eldoret, nơi anh được đưa đến phẫu thuật, Amon bị yêu cầu ký vào các giấy tờ bằng tiếng Anh, ngôn ngữ mà anh không hiểu. Không ai nói với anh về rủi ro sức khỏe, và sau khi phẫu thuật, anh chỉ nhận được 4.000 USD – ít hơn lời hứa ban đầu. Sau ca mổ, sức khỏe của Amon suy giảm nghiêm trọng, với các triệu chứng đau đớn, mệt mỏi, thậm chí ngất xỉu.

Mẹ của Amon, bà Leah Metto, đã bàng hoàng khi phát hiện ra con trai mình đã bán thận. Bà cho biết có nhiều thanh niên giống như Amon bị lợi dụng để bán nội tạng, và gọi đó là một hình thức bóc lột tàn nhẫn.

Các nhà nghiên cứu như ông Willis Okumu từ Viện Nghiên cứu An ninh châu Phi cảnh báo rằng, chỉ riêng ở thị trấn Oyugis, có thể đã có đến hàng trăm thanh niên bán thận, nhiều người trong số họ hiện đang phải vật lộn với các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.

Một điểm đáng báo động là sau khi hiến thận, nhiều người được khuyến khích lôi kéo thêm người khác, với mức hoa hồng khoảng 400 USD cho mỗi người. Điều này tạo nên một chuỗi khai thác mang tính hệ thống, kéo dài và không có hồi kết.

Tình trạng này càng trở nên nghiêm trọng hơn khi các bác sĩ tại Kenya báo cáo về việc những bệnh nhân, đặc biệt là từ Israel, sau khi ghép thận tại địa phương, đã trở về trong tình trạng nhiễm trùng nặng, thậm chí có trường hợp thận mới ghép đã bị hỏng hoàn toàn.

Theo luật pháp Kenya, chỉ cho phép hiến tặng nội tạng giữa những người thân hoặc vì lý do nhân đạo. Tuy nhiên, nhiều kẽ hở pháp lý đã bị các tổ chức buôn bán nội tạng lợi dụng để hợp thức hóa các ca ghép phi pháp.

Năm 2023, Bộ Y tế Kenya đã mở cuộc điều tra Bệnh viện Mediheal, phát hiện nhiều trường hợp người hiến và người nhận không có quan hệ huyết thống, một số ca ghép còn được thực hiện cho bệnh nhân ung thư hoặc người rất già yếu. Hầu hết các khoản thanh toán đều bằng tiền mặt.

Sau điều tra, dịch vụ ghép thận tại Bệnh viện Mediheal đã bị đình chỉ và một ủy ban đặc biệt được thành lập để rà soát toàn bộ các ca ghép thận tại bệnh viện này trong vòng 5 năm.

Hiện tại, Amon và những nạn nhân khác vẫn đang sống trong cảnh khốn khổ, phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe lẫn tâm lý. Trong tâm sự đầy day dứt, Amon chia sẻ rằng nếu có thể quay lại thời gian, anh sẽ không bao giờ đồng ý bán thận, bất kể lời hứa hẹn nào. Mẹ anh, với tất cả nỗi đau của một người mẹ, chỉ mong muốn sự bóc lột này chấm dứt, để không còn ai phải đánh đổi sức khỏe và mạng sống của mình vì những lời hứa trống rỗng.