Suốt nhiều thập niên, làng Pecka phải chứng kiến tình trạng dân làng rời bỏ quê hương để đến các địa phương khác ở Bosnia và Herzegovina hoặc quốc gia khác để tìm kiếm công việc hay cuộc sống tiện nghi nơi thành thị. Ông Terezija là một trong khoảng 100 cư dân sinh sống ở Pecka. Quay ngược lại những năm 1980, đây từng là nơi sinh sống của khoảng 2.500 người.

Ông MILE TEREZIJA, Người dân làng Pecka cho biết: "Sau chiến tranh, những người cao tuổi dần mất đi, trong khi những người trẻ rời quê hương và rất ít người trở về. Vì vậy ngôi làng trông rất hoang vắng và cũ kỹ."

Thế nhưng, mọi thứ bắt đầu thay đổi vào năm 2014 khi ngôi làng gần như bị bỏ hoang từ giữa những năm 80 của thế kỷ trước này thu hút sự chú ý của những người yêu thích leo núi, đi bộ đường dài và cắm trại. Để khai thác tiềm năng du lịch của làng Pecka, họ đã thành lập tổ chức Greenways, chuyển đổi một ngôi trường đổ nát thành trung tâm cung cấp thông tin cho du khách, đặt biển chỉ dẫn những con đường mòn xuyên rừng đến thượng nguồn sông Sana – một trong những con sông đẹp nhất ở Bosnia và Herzegovina. Bên cạnh đó, tổ chức Greenways còn thực hiện chiến dịch vận động để đưa khu vực thượng nguồn sông Sana vào danh sách các khu vực được bảo tồn của Bosnia và Herzegovina.

Ông BORO MARIC, Đồng sáng lập tổ chức Greenways cho biết: “Chúng tôi nhận thấy vẫn có những người đam mê khám phá tìm đến ngôi làng vắng vẻ này, nhưng rất ít người trong làng cung cấp thông tin mà du khách cần. Chúng tôi muốn hồi sinh ngôi làng này thông qua hoạt động du lịch.”

Ban đầu, trung tâm thông tin chỉ cung cấp cho những người yêu thiên nhiên thông tin về các con đường đi bộ, đi xe đạp, các cung đường leo núi và địa điểm cắm trại. Sau đó, số lượng du khách đến đây ngày một tăng, trong đó nhiều người có nhu cầu về thức ăn và chỗ ở. Vì vậy, trung tâm này bắt đầu phục vụ các món ăn được chế biến từ nguyên liệu tại địa phương và cung cấp dịch vụ lưu trú qua đêm.

Ông NIKOLA MORACA, Du khách chia sẻ: “Tôi nghĩ đây là cách hiệu quả để giúp các ngôi làng sắp bị bỏ hoang tương tự như làng Pecka có thể hồi sinh. Phát triển du lịch đem lại việc làm cho cộng đồng địa phương, những người trồng trọt và chế biến thực phẩm.”

Ông MILE TEREZIJA, Người dân làng Pecka chia sẻ: “Ngôi làng của chúng tôi đã được hồi sinh, tràn đầy sức sống. Bây giờ, ngày càng nhiều du khách tìm đến khu vực thượng nguồn sông Sana và đi dạo quanh làng Pecka, tìm hiểu cuộc sống của người dân địa phương.”

Nhiều cư dân từng rời làng Pecka cũng đã quay trở lại đây để chung tay góp sức cho ngôi làng du lịch này ngày càng thêm phát triển.

Ông BORO MARIC, Đồng sáng lập tổ chức Greenways cho biết: “Một cách gián tiếp, chúng tôi đã tác động đến những người rời làng 30, 40 hay thậm chí là 50 năm trước. Chúng tôi khiến họ muốn quay trở về, đầu tư vào đây, có khoảng 80 ngôi nhà đã được xây dựng trong thời gian qua.”

Ông MILE TEREZIJA, Người dân làng Pecka chia sẻ: “Thật tuyệt vời khi những người xuất thân từ đây quay trở lại với con cháu họ, cho chúng thấy quê hương, nguồn cội của mình, nơi ông bà cha mẹ chúng đã sinh ra.”

Ước tính, trong những năm gần đây, có khoảng 10.000 đến 15.000 lượt khách du lịch đến làng Pecka mỗi năm. Greenways cho biết họ muốn bảo tồn và gìn giữ vẻ đẹp hoang sơ của nơi này để nhiều du khách có thể đến thăm và tận hưởng cảm giác hòa mình với thiên nhiên.