Nỗ lực bảo tồn cá mập tại một vịnh biển Brazil

Từng có thời, với cộng đồng ngư dân sinh sống bên vịnh Ilha Grande ở đông nam Brazil, cá mập vây đen chỉ được xem là một nguồn thực phẩm. Thế nhưng, cách nhìn ấy đang dần thay đổi sau khi các nhà khoa học phát hiện một vịnh nhỏ gần đó là nơi hàng chục cá mập vây đen mang thai thường xuyên tìm đến. Phát hiện này đã mở ra những nỗ lực mới nhằm bảo vệ khu vực, đồng thời nâng cao nhận thức của người dân về vai trò của loài cá săn mồi đầu bảng trong hệ sinh thái biển.

Theo các nghiên cứu gần đây, Brazil hiện là quốc gia tiêu thụ thịt cá mập lớn nhất thế giới. Trong khi đó, theo Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế, hơn một phần ba các loài cá mập trên thế giới đang đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng do đánh bắt quá mức, suy giảm môi trường sống và biến đổi khí hậu.

Các chuyên gia cho biết, việc xác định những khu vực sinh sản như vịnh Piraquara de Fora có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với công tác bảo tồn. Cá mập sinh sản chậm và số lượng con non ít, khiến quần thể của chúng rất khó phục hồi nếu bị khai thác quá mức.

Trong các đợt khảo sát, nhóm nghiên cứu sử dụng camera dưới nước kết hợp thiết bị bay không người lái để theo dõi hoạt động của cá mập. Dữ liệu thu thập được sẽ phục vụ nghiên cứu khoa học và đề xuất các giải pháp bảo tồn hiệu quả hơn. Ngoài cá mập vây đen, dự án còn theo dõi cá mập đầu búa và cá mập răng cát – những loài cũng đang chịu nhiều sức ép từ hoạt động khai thác.

Song song với nghiên cứu, dự án còn triển khai các chương trình giáo dục môi trường tại trường học, giúp học sinh hiểu rằng cá mập là một phần quan trọng của hệ sinh thái biển và không phải là mối đe dọa đối với con người. Thực tế, khu vực này chưa từng ghi nhận vụ cá mập tấn công người nào.

Giờ đây, mỗi khi mặt biển lặng và nước trong xanh, người dân địa phương có thể quan sát những đàn cá mập bơi lội từ các sườn núi ven vịnh. Hình ảnh ấy không còn gợi nhớ về một nguồn khai thác, mà trở thành biểu tượng cho những nỗ lực gìn giữ đa dạng sinh học và bảo vệ đại dương.