Shobha Londhe, một nông dân tại làng Talegaon ở bang Maharashtra, Ấn Độ, đang phải đối mặt với những thách thức to lớn do thời tiết khắc nghiệt. Những năm gần đây, nắng nóng gay gắt vào mùa hè và khô hạn do thiếu mưa đã khiến mùa màng thất bát, đẩy cuộc sống của gia đình chị vào cảnh khốn khó.

Chị Shobha Londhe chia sẻ: "Thường vào mùa mưa, chúng tôi có việc để làm nhưng thời tiết mùa hè giờ đây quá nóng và chẳng thể làm việc đồng áng. Trong nhà chẳng còn lương thực và thật khó để sống sót."

Áp lực từ cuộc sống đã dẫn đến bi kịch gia đình khi chồng chị Shobha Londhe tự tước đi mạng sống của mình, để lại chị cùng hai người con đang trong độ tuổi ăn học. "Chúng tôi mắc nợ, gặp khó khăn trong việc cho bọn trẻ đi học, rồi bỗng một ngày chồng tôi chọn cách hành động cực đoan như vậy. Chi phí sinh hoạt, giáo dục và gánh nặng nợ nần đã khiến anh ấy tự sát," chị Shobha Londhe nói.

Tình hình thời tiết bất lợi không chỉ ảnh hưởng đến Maharashtra mà còn trên toàn Ấn Độ. Lượng mưa từ đầu tháng 6 đến nay giảm khoảng 20% so với các năm trước, báo hiệu khó khăn cho ngành nông nghiệp của quốc gia đông dân nhất thế giới. Khu vực Tây Bắc ghi nhận lượng mưa giảm khoảng 68% do đang trải qua những đợt sóng nhiệt tồi tệ. Nắng nóng dự kiến sẽ kéo dài ở các bang miền Bắc với nhiệt độ dao động từ 42 - 47,6 độ C, đe dọa làm giảm sản lượng lúa mỳ. Tại các khu vực miền Trung trồng cây đậu tương, bông và mía lấy đường, lượng mưa giảm 29% so với thông thường.

Anh Atul Jadhav, một nông dân Ấn Độ, cho biết: “Tôi sẽ không cho con cái theo nghiệp làm nông vì tôi cho rằng công việc này sẽ chẳng đủ để nuôi sống chúng.”

Ông Vivek Grewal, một nhà thủy văn học, nhận định: "Nguyên nhân trực tiếp do con người gây ra là khai thác quá mức nước ngầm và trồng các loại cây trồng cần nhiều nước như mía đường… Lý do khác như biến đổi khí hậu, trong đó nhiệt độ tăng cao, về cơ bản sẽ dẫn đến sự thoát hơi nước nhiều hơn và tình trạng thiếu nước. Tần suất và cường độ của những đợt hạn hán dự kiến sẽ tăng lên."

Bộ Nông nghiệp và Phúc lợi Nông dân Ấn Độ dự báo sản lượng gạo sẽ giảm 8,8%, xuống 123,8 triệu tấn trong niên vụ tính đến tháng 6, trong khi sản lượng lúa mì có thể giảm từ mức 114 triệu tấn một năm trước xuống 112 triệu tấn do thời tiết bất lợi. Sản lượng sụt giảm dẫn tới nguy cơ Ấn Độ áp đặt lệnh cấm xuất khẩu một số nông sản.

Ấn Độ hiện là nước xuất khẩu gạo lớn nhất, xuất khẩu đường và hành lớn thứ hai thế giới, đồng thời là nước sản xuất lúa mì lớn. Chính sách kiểm soát giá cả trong nước và hạn chế xuất khẩu nông sản của Ấn Độ có thể tác động tới an ninh lương thực toàn cầu. Từ tình hình tại Ấn Độ, có thể thấy tình trạng Trái đất nóng lên đe dọa năng suất cây trồng và có nguy cơ gây mất an ninh lương thực toàn cầu. Do đó, sản xuất nông nghiệp đang đứng trước yêu cầu cần có bước chuyển mình mạnh mẽ theo hướng bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu.