Mùa hè bên mép nước

Mỗi dịp hè đến, khi trẻ em tạm rời ghế nhà trường cũng là lúc nguy cơ tai nạn đuối nước gia tăng trên cả nước.

Chiều 16/5 vừa qua, tại xã Hòa Mỹ, tỉnh Đắk Lắk, 4 trẻ em rủ nhau ra sông tắm rồi không may đuối nước tử vong. Và mới đây nhất, chiều 18/5, thêm 5 học sinh tử vong khi tắm tại khu vực sông Lô, tỉnh Phú Thọ. Theo thông tin ban đầu, một em gặp nạn, các bạn còn lại lao xuống cứu rồi cùng bị nước cuốn.

Những tiếng khóc bên bờ sông, những cuộc tìm kiếm kéo dài và cả những thi thể được đưa lên từ dòng nước lạnh.

Đó không chỉ là những dòng tin buồn xuất hiện trên mạng xã hội. Đó là hồi chuông cảnh báo đau xót về sự chủ quan, thiếu kỹ năng an toàn dưới nước của các em nhỏ và sâu xa hơn là thiếu một môi trường vui chơi an toàn cho trẻ trong dịp nghỉ hè đang đến gần.

Điều đáng nói, nhiều vụ việc xảy ra chỉ trong vài phút ngắn ngủi, ở những nơi tưởng chừng rất quen thuộc như ao làng, sông nhỏ, hồ thủy lợi ngay gần nhà, hay trên đường đi học về.

Những ngày nắng nóng, ao hồ, sông suối hay bãi biển trở thành nơi giải nhiệt quen thuộc của nhiều người, đặc biệt là trẻ nhỏ.

Thế nhưng, đi cùng sự háo hức của mùa hè… là nguy cơ tai nạn luôn hiện hữu.

Trên mạng xã hội, không khó để bắt gặp những video nhảy cầu, tắm sông, lao xuống nước đầy ngẫu hứng kèm các dòng chú thích vui vẻ theo kiểu “ Cho xin 1 vé về tuổi thơ”.

Nhưng ngoài đời thực thì lại khác. Chỉ vài chục giây hoảng loạn do bị sặc nước, có thể sẽ là ranh giới mong manh giữa sự sống và cái chết.

Trung tá Đặng Xuân Thủy, Phó Đội trưởng Đội CC&CNCH Khu vực số 34, Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH, Công an Hà Nội cho biết, thường là vào trưa nắng hoặc cuối giờ chiều là các cháu hay rủ nhau ra ao hồ để tụ tập tắm và bơi cho nên nguy cơ xảy ra đuối nước rất là cao, vì rất nhiều cháu k biết bơi hoặc chập chững biết bơi.

Một thực tế đáng lo ngại hiện nay là nhiều trẻ em biết nghịch nước, nhưng lại không biết thoát hiểm. Không ít em có thể bơi, nhưng thiếu kỹ năng xử lý khi gặp dòng chảy xiết, hụt chân xuống hố sâu hay bị cuốn trong trạng thái hoảng loạn.

Trong khi đó, nhiều phụ huynh vẫn nghĩ rằng chỉ cần “biết bơi” là đủ an toàn.

Rất nhiều phụ huynh đa phần vẫn cho rằng “biết bơi” đồng nghĩa với việc con em họ “an toàn dưới nước”. Nhưng thực tế, theo thống kê của lực lượng chức năng, số vụ đuối nước ở người biết bơi thực tế lại nhiều hơn ở người không biết bơi. Bởi tâm lý chủ quan là bơi rất tốt, động tác rất chuẩn ở trong bể bơi, thế nhưng, bơi sinh tồn ngoài tự nhiên thì lại hoàn toàn khác.

Điều còn thiếu lại chính là kỹ năng xử lý tình huống: cách nổi khi kiệt sức, cách thoát dòng nước xiết, hay đơn giản là bình tĩnh để giữ sự sống trong vài phút quyết định. Đây là tình huống xuất hiện rất thường xuyên xuất hiện ở các bãi biển.

Anh Đặng Văn Minh, nhân viên đội cứu hộ, BQL Bán đảo Sơn Trà và các bãi biển du lịch Đà Nẵng cho biết, một phần cũng là do yếu tố chủ quan của người tham gia hoạt động tắm biển . Thứ 2 địa hình phức tạp của bãi biển ngang nó tiềm ẩn nhiều nguy cơ hơn, 3 nữa là do tình hình thời tiết.

Có 1 thực trạng rất đáng lo ngại, nhiều người khi phát hiện có nạn nhân thường lao xuống cứu theo phản xạ, trong khi bản thân không có kỹ năng cứu hộ. Và đã có những vụ việc… một người gặp nạn nhưng nhiều người không thể trở về.

Kỹ năng cứu người dưới nước vì thế không chỉ dành cho lực lượng chuyên nghiệp, mà đang trở thành kỹ năng sinh tồn cần thiết với mỗi người, mỗi gia đình.

Câu chuyện “Người hùng xuống cứu bạn rồi cùng gặp nạn.” Đó là bi kịch đã nhiều lần lặp lại trong các vụ đuối nước thời gian qua. Vụ việc tại sông Lô, tỉnh Phú Thọ ngày 18/5 vừa qua là minh chứng cụ thể nhất, khi 1 em đuối nước, 4 em nhảy xuống cứu và cả 5 em tử vong.

Theo lực lượng chức năng, khi phát hiện người gặp nạn dưới nước, điều đầu tiên không phải lao xuống ngay lập tức, mà phải gọi hỗ trợ, sử dụng vật nổi, dây cứu sinh hoặc tìm phương án cứu hộ an toàn từ xa.

Đây là kỹ năng đã được lực lượng CS PCCC và CNCH tại Hà Nội tập huấn cho rất nhiều trường tiểu học trước kỳ nghỉ hè.

Thiếu tá Đinh Quang Văn, Phó Trưởng Công an xã Phú Xuyên, Thành phố Hà Nội cho biết, chúng tôi đã nắm được vấn đề đó nên đã chủ động đưa vào kế hoạch công tác của đơn vị. Đề xuất các ngành các cấp nhà trường phối hợp với cơ quan công an tuyên truyền tới các cháu và cha mẹ phụ huynh. Cùng với đó tổ chức các lớp dạy bơi miễn phí cho các cháu trong dịp nghỉ hè để nâng cao khả năng phòng ngừa cho các cháu nếu chẳng may xảy ra tai nạn.

Em Nguyễn Thùy Linh, trường Tiểu học Hồng Thái, xã Phú Xuyên, Thành phố Hà Nội cho biết, trước khi được nghe tuyên truyền và hướng dẫn thì em chỉ nắm rõ 1 chút về việc phòng tránh và giúp đỡ người bị đuối nước. Nhưng sau buổi tuyên truyền này thì em thấy mình đã có thêm nhiều kiến thức. Em thấy buổi tuyên truyền này rất bổ ích và có nhiều ý nghĩa với em khi em được tận mắt chúng kiến và thực hành nhìn thấy nạn nhân bị đuối nước.

Em Phan Tú Phong, trường Tiểu học Hồng Thái, xã Phú Xuyên, Thành phố Hà Nội cho biết, các chú đã tuyên truyền cho con những cách để phòng tránh đuối nước và những cách để cứu người duối nước. Con biết rằng chúng con không nên chơi ở những vùng nước sâu. Và nếu như lỡ rơi xuống nước thì cần phải bình tĩnh để đợi mọi người cứu ạ Con thấy những biện pháp này rất hữu ích cho tất cả mọi người vì ai cũng có khả năng bị đuối nước.

Không chỉ tại các sông hồ tự nhiên, tại nhiều khu nghỉ dưỡng có hồ bơi, sông hồ nhân tạo hay khu vui chơi dưới nước, công tác phòng chống đuối nước cũng đang được siết chặt trong mùa hè. Thực tế đã có không ít trường hợp trẻ nhỏ rời khỏi tầm mắt người lớn bên hồ bơi, hay du khách xuống nước sau khi sử dụng rượu bia.

Vì vậy, nhiều khu nghỉ dưỡng hiện nay đã tăng cường tập huấn kỹ năng xử lý sự cố cho nhân viên nhằm kịp thời ứng phó khi có tai nạn xảy ra.

Ông Đỗ Việt Anh, Phó TGĐ Công ty CP Tuần Châu Hà Nội cho biết, lực lượng chính trong công tác cứu nạn cứu hộ là bảo vệ và các đội viên đội cứu nạn cứu hộ. Thì hàng năm chúng tôi cũng cho tập huấn về các công tác PCCC và cứu hộ cứu nạn cũng như là sơ cấp cứu để đảm bảo an toàn nhất cho du khách.

Sau liên tiếp 2 vụ đuối nước đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại Đắk Lắk và Phú Thọ chỉ trong 4 ngày, làm 9 em nhỏ thiệt mạng, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã yêu cầu khẩn trương triển khai dạy bơi an toàn, trang bị kỹ năng phòng chống đuối nước trong các cơ sở giáo dục, đặc biệt tại bậc phổ thông. Đồng thời yêu cầu các địa phương rà soát khu vực nguy hiểm, tăng cường cảnh báo, đầu tư cơ sở vật chất và đẩy mạnh tuyên truyền kỹ năng an toàn dưới nước cho trẻ em trong dịp hè.

Chỉ còn khoảng 1 tuần nữa là các em học sinh trên cả nước sẽ chính thức rời ghế nhà trường và bắt đầu vào kỳ nghỉ hè. Và mùa hè thì thường bắt đầu bằng những kế hoạch vui chơi, du lịch và nghỉ dưỡng. Thế nhưng, hãy thật cẩn trọng khi cho trẻ vui chơi dưới nước, chỉ một phút lơ là bên sông, hồ, ao suối hay bể bơi… cũng có thể biến kỳ nghỉ thành ký ức đau lòng kéo dài mãi mãi. Đuối nước không phải câu chuyện “xui rủi”. Phần lớn tai nạn đều có thể phòng tránh nếu người lớn quan tâm nhiều hơn, trẻ em được học kỹ năng sớm hơn và mỗi người ý thức rõ hơn về sự nguy hiểm của môi trường nước.

Đừng để những tiếng còi cứu hộ hay những dòng tin buồn trên mạng xã hội trở thành lời nhắc muộn màng của mùa hè này.