Thừa cân, béo phì đang là một thách thức cho nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Ở nước ta, tỉ lệ người thừa cân, béo phì đang gia tăng rất nhanh. Đối mặt với tình trạng trên, nhiều người đã tìm đến các phương pháp giảm cân là truyền thống hoặc phi truyền thống. Một trong những biện pháp giảm cân phi truyền thống mới nổi hiện nay đó là dùng thuốc tiêm trong điều trị đái tháo đường để giảm cân.

Đáng nói là thuốc được bào chế dưới dạng bút tiêm khiến người tiêu dùng có thể mua về tự sử dụng. Do đó, nhiều người đã tự mua thuốc mà không biết về những rủi ro phải đối mặt do còn mơ hồ về các tác dụng của thuốc. 

Chỉ sau một cú nhấp chuột trên màn hình máy tính, người dùng MXH có thể dễ dàng tìm được thông tin về các loại thuốc tiêm điều trị tiểu đường hỗ trợ giảm cân. Tại một trang website đã giới thiệu thuốc “có thành phần chính là liraglutide có hỗ trợ cho chế độ ăn giảm calo và tăng hoạt động thể lực để quản lý cân nặng ở bệnh nhân béo phì hay có ít nhất một bệnh liên quan với cân nặng như rối loạn đường huyết (tiền đái tháo đường hoặc đái tháo đường túyp 2), tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu hoặc ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn”.

Kèm theo đó là một loạt tác dụng phụ phổ biến và rất phổ biến như: rối loạn tâm thần, mất ngủ; rối loạn thần kinh, hoa mắt rối loạn vị giác; rối loạn tiêu hóa: nôn, buồn nôn, tiêu chảy, táo bón, khô miệng, khó tiêu, viêm dạ dày trào ngược dạ dày – thực quản, đau bụng trên, đầy hơi, ợ, đầy bụng, sỏi mật, suy nhược, mệt mỏi. 

Với những thông tin về y khoa quan trọng như vậy nhưng loại thuốc trên hiện lại đang được rao bán tràn lan trên MXH. Dễ dàng bán, dễ dàng mua và tất nhiên cũng dễ gặp rủi ro, nguy hiểm cho sức khỏe nếu người dùng không tuân thủ các khuyến cáo. 

Theo khuyến cáo của Bộ Y tế, tất cả những người muốn thực hiện phương pháp giảm cân bằng thuốc tiêm đái tháo đường phải thực hiện theo chỉ dẫn của bác sỹ và người có Chỉ số Khối Cơ thể (BMI) là trên 25kg/m2 mới được dùng phương pháp này.

Ngoài ra, bắt buộc phải thực hiện chế độ ăn uống và luyện tập theo chỉ dẫn; phải được các bác sỹ theo dõi, đánh giá trước khi chỉ định dùng thuốc để tránh một số tác dụng phụ của thuốc như buồn nôn, chán ăn, sỏi mật có thể gây nguy hiểm tới sức khỏe của người bệnh. Đặc biệt thuốc cũng có thể làm tăng nguy cơ biến chứng đối với các bệnh nhân đang có các bệnh: ung thư tuyến giáp, viêm tụy, thận. 

Cũng theo TS Bảy, hiện tại ở Việt Nam, Bộ Y tế chỉ mới cho phép duy nhất thuốc Liraglutide chỉ định trong điều trị đái tháo đường và điều trị béo phì được phép lưu hành, còn lại chưa được phép. Vì vậy, khả năng người tiêu dùng mua phải thuốc giả là rất cao.

Khi đó, người dùng phải đối mặt với nhiều nguy cơ, trước tiên là mất tiền vì hiện tại giá thành thuốc này không hề rẻ, lên tới tiền triệu cho một liều sử dụng. Chưa kể, nếu mua phải thuốc giả sẽ không có tác dụng, trong một số trường hợp người dùng có thể bị những thành phần tá dược thể gây ra tác dụng phụ khó lường và chưa bắt gặp trên thực tế lâm sàng.

Theo các chuyên gia y tế, thừa cân, béo phì thường đi kèm với hơn 200 bệnh lý khác nhau, trong đó có nhiều bệnh nguy hiểm. Thuốc đái tháo đường điều trị thừa cân, béo phì có nhiều tác dụng phụ, do vậy, để tránh gặp những rủi ro ảnh hưởng đến sức khỏe người dùng cần phải đi khám tại các cơ sở y tế để được các bác sỹ xem xét, đánh giá mức độ thừa cân, béo phì? Nguyên nhân gây thừa cân, béo phì? Các bệnh lý đi kèm?.

Sau khi đã có chuẩn đoán xác định là mực độ thừa cân, béo phì, nguyên nhân gây thừa cân, béo phì các bác sĩ sẽ hướng dẫn phương pháp điều trị phù hợp; Hướng dẫn chế độ ăn uống, dinh dưỡng và chế độ tập luyện khoa học.

Trong trường hợp có thể dùng thuốc tiêm đái tháo đường để điều trị giảm cân, người bệnh sẽ được các bác sỹ chỉ định và hướng dẫn mua đúng thuốc, đúng loại, tránh tình trạng mua phải hàng giả, hàng trôi nổi, không đảm bảo về chất lượng.

Bệnh nhân cũng cần được hướng dẫn cách thức tiêm hoặc sử dụng thuốc như thế nào cho hợp lý, được đánh giá mức độ hiệu quả của thuốc đối với cơ thể để đưa ra quyết định tiếp tục sử dụng phương pháp tiêm hay chuyển đổi phương pháp giảm cân khác.

Đặc biệt, người bệnh không tự ý mua thuốc, tự ý sử dụng thuốc khi chưa có các hướng dẫn chi tiết của các bác sỹ dể tránh gặp phải những rủi ro, biến chứng nguy hiểm cho sức khỏe.

Ngoài dùng thuốc, chế độ ăn uống, chế độ tập luyện thì ở Việt Nam hiện nay cũng có nhiều phương pháp điều trị béo phì khác. Do vậy, để biết mình phù hợp với phương pháp nào thì trước tiên phải đến cơ sở y tế để thăm khám, kiểm tra sức khỏe, không nên tự ý sử dụng các loại thuốc điều trị béo phì sẽ có nguy cơ gặp nhiều rủi ro.