Trong ký ức của anh Lò Văn Vui, cơn bão ma túy đã càn quét qua bản làng này, tàn phá cuộc sống của đồng bào. Bản thân anh cũng bị sức cám dỗ của đồng tiền lôi kéo và sa vào con đường vận chuyển trái phép chất ma túy. Vì nhận thức còn hạn chế, những người như anh Vui đã bất chấp tất cả lao vào kiếm tiền từ ma túy. Cũng vì thế mà cuộc đời anh đã rơi vào những tháng ngày tăm tối và sợ hãi vô cùng. Bản án 15 năm tù dường như đã khiến anh thức tỉnh. 

Có lẽ thời gian trong tù chính là bước ngoặt giúp Lò Văn Vui nhận thức được những sai lầm của mình. Không chỉ tàn phá sức khỏe và gia đình của những người nghiện, gieo rắc bệnh tật và cái chết, ma túy còn để lại hệ lụy cho toàn xã hội.

Khi được giảm án hơn 5 năm, trở về nhà, dù có nhiều kẻ xấu dụ dỗ quay lại con đường cũ thì anh cũng cương quyết từ trối. 

Dù làm thuê, làm mướn hay công việc đồng áng chăn nuôi nặng nhọc. Dù đồng tiền có kiếm ra ít ỏi vất vả thế nào thì với sự sát cánh của vợ, hỗ trợ của chính quyền địa phương, 2 vợ chồng cũng động viên nhau cố gắng. 

Ông Lường Văn Ynh năm nay ngoài 60 tuổi, nhưng cũng đã từng chịu bản án 20 năm vì ma túy. Đối với ông những năm tháng ấy là sự trả giá quá đắt cho những đồng tiền kiếm được từ ma túy. 

Khi bước chân vào ma túy, ông Ynh đã nghĩ rằng mình kiếm tiền vì gia đình, vì các con. Thế nhưng ông cũng chẳng thể ngờ được, chính đồng tiền ấy lại khiến vợ con mình và chính cả bản thân ông rơi vào những ngày tháng tăm tối nhất. Vì vậy với ông Ynh, điều khiến ông hạnh phúc nhất đó là được trở về với gia đình để sửa chữa những sai lầm trong quá khứ. Đồng thời, từ chính bài học của bản thân, ông cũng nhắc nhở con cháu trong gia đình, trong làng bản, không sa vào ma túy. 

Cơn bão ma túy đi qua, kéo theo bao con người ở Thôm Mòn cũ rơi vào cảnh tù tội, thậm chí đã có nhiều án tử được thi hành. Không phải ai cũng may mắn đc trở về như anh Lò Văn Vui hay ông Lường Văn Ynh cũng từng bị kết án vì ma túy. Nay được trở vể, họ cùng nhau làm lại cuộc đời. tránh xa những sai trái và đứng dậy bằng chính sức lao động thiện lương của mình. 

Để tạo ra những cầu nối giúp kéo người lầm lỗi về với cộng đồng, Công an huyện Thuận Châu, tỉnh Sơn La đã xây dựng mô hình điểm tổ tuyên truyền giúp đỡ người chấp hành xong án phạt tù tái hòa nhập cộng đồng, tuyền truyền vận động người dân không kỳ thị với người lầm lỗi. Năm bắt tâm tư nguyện vọng, trợ giúp tâm lý, hỗ trợ pháp lý cho những người chấp hành xong án phạt tù để họ nhanh ổn định cuộc sống phát triển kinh tế. Từ những hiệu quả thực tế sau khi chiển khai, mô hình này đã được Công an tỉnh Sơn La lựa chọn, nhân rộng trên toàn huyện Thuận Châu. 

Thay đổi cái nhìn của xã hội với người lầm lỗi là một việc không dễ dàng. Nhưng bằng nghị lực của bản thân và sự động viên của gia đình, của cộng đồng, những người như anh Lò Văn Vui, ông Lường Văn Ynh đã làm được điều đó. 

Thôm Mòn giờ đây đã hoàn toàn đổi khác, với những nỗ lực của cả hệ thống chính trị, mà nòng cốt là lực lượng Công an, tội phạm và tệ nạn ma túy đã dần được đẩy lùi. Từ một địa bàn được Bộ Công an xác định là điểm nóng về ma túy trên cả nước, đến năm 2021 Thôm Mòn đã chính thức được đưa ra khỏi diện xã trọng điểm phức tạp về an ninh trật tự. Mỗi người dân, ngày một nhận thức cao hơn, quyết tâm đẩy lùi ma túy ra khỏi nhà mình, bản mình.