Sức sống di sản từ nghệ thuật thêu Zmijanje

Tại thành phố cổ Banja Luka của Bosnia, những sợi chỉ màu xanh đậm đang dệt nên một câu chuyện hồi sinh kỳ diệu. Đây là Zmijanje, kỹ thuật thêu truyền thống độc đáo vừa tròn 10 năm được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể. Khác biệt với các phong cách đa sắc khác, Zmijanje chỉ sử dụng duy nhất một tông màu xanh đậm trên nền vải trắng. Từng được xem là đơn điệu và chỉ xuất hiện trong bảo tàng, giờ đây, những họa tiết hình học tinh tế này đang trở thành biểu tượng thời thượng, xuất hiện từ váy áo cao cấp đến trang sức và đồ gia dụng.

Bà SLOBODANKA RISTIC GASIC, Chủ tịch Hiệp hội Nhân đạo Phụ nữ Duga cho hay: “Kỹ thuật thêu Zmijanje rất đa năng và có thể được ứng dụng ở mọi nơi. Khi được trang trí bằng kỹ thuật thêu Zmijanje, ngay cả những bộ quần áo đơn giản nhất cũng trông thật rực rỡ."

Không chỉ dừng lại ở việc bảo tồn, các xưởng thủ công đang tấp nập học viên trẻ. Dưới bàn tay dẫn dắt của những nghệ nhân, những người lần đầu cầm kim cũng đã có thể tự tay tạo nên những tác phẩm mà các chuyên gia quốc tế ví như được thiết kế bởi những sinh viên nghệ thuật hàng đầu.

Bà SLADJANA MAJSTOROVIC, Giáo viên dạy thêu Zmijanje nói: "Số người được cấp chứng nhận chính thức cho công việc này rất ít. Theo tôi biết, cả nước chỉ có 31 nghệ nhân, bao gồm cả tôi, được công nhận là đang tiếp nối nghề thêu thủ công truyền thống. Thật đáng tiếc là không nhiều người có thể hoàn toàn tập trung vào việc bảo tồn nghề; phần lớn các nghệ nhân hiện nay đều phải làm thêm những công việc khác để trang trải."

Từ những ngôi làng trên núi Manjaca, Zmijanje đã bước ra thế giới thông qua các triển lãm toàn cầu. Sự kết hợp giữa kỹ thuật cổ xưa và tư duy thiết kế hiện đại đã chứng minh rằng: khi di sản được trân trọng, chúng sẽ không bao giờ lỗi thời. Zmijanje, không chỉ là những mũi khâu, đó là niềm tự hào và hơi thở của văn hóa Bosnia trong nhịp sống đương đại.