Tiếp thu tối đa ý kiến ĐBQH hoàn thiện dự thảo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân

Tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, sau khi nghe Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại Lê Tấn Tới trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, đa số các thành viên UBTVQH cơ bản đồng tình với nội dung chỉnh lý.

Tuy nhiên, một số ý kiến vẫn bày tỏ lo ngại về mức xử phạt hành chính, đặc biệt là quy định "mức phạt tiền tối đa 5% doanh thu", đồng thời đề nghị không nên ấn định mức phạt cố định 3 tỷ đồng đối với các hành vi vi phạm khác mà cần áp dụng theo quy định chung về xử lý vi phạm hành chính để đảm bảo tính đồng bộ và phù hợp.

Làm rõ thêm tại phiên họp, Thứ trưởng Bộ Công an Lê Quốc Hùng nhấn mạnh mức độ nghiêm trọng của các hành vi xâm phạm dữ liệu cá nhân, cho rằng cần có mức xử phạt đủ sức răn đe, đặc biệt với các doanh nghiệp lớn, tập đoàn đa quốc gia hay các doanh nghiệp công nghệ có doanh thu hàng nghìn tỷ đồng. Thứ trưởng cho biết, việc xử phạt theo phần trăm doanh thu là phù hợp với xu hướng quốc tế.

Hiện nay, nhiều quốc gia như Mỹ, EU, Singapore, Indonesia đều có quy định mức phạt cao trong lĩnh vực này, dao động từ 4 đến 580 tỷ đồng. Vì vậy, dự thảo luật lần này đã điều chỉnh theo hướng: phạt tối đa 3 tỷ đồng đối với hành vi vi phạm hành chính, phạt tới 10 lần khoản thu với hành vi mua bán dữ liệu cá nhân, và phạt tối đa 5% doanh thu của năm liền trước đối với hành vi chuyển dữ liệu cá nhân xuyên biên giới.

Thứ trưởng Lê Quốc Hùng cũng khẳng định, mục tiêu của luật là ngăn chặn và xử lý các hành vi xâm phạm dữ liệu cá nhân đang diễn ra ngày càng phổ biến và phức tạp. Ông nhấn mạnh rằng dữ liệu cá nhân gắn liền với quyền con người, quyền riêng tư và nhân thân nên không thể coi là hàng hóa hay tài sản thông thường. Do đó, dự thảo luật quy định nghiêm cấm mua bán dữ liệu cá nhân, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Việc cho phép mua bán dữ liệu cá nhân đồng nghĩa với việc hợp pháp hóa hành vi mua bán con người, quyền con người và quyền định đoạt thông tin cá nhân – điều này đi ngược lại với chuẩn mực pháp lý quốc tế.

Thực tế hiện nay cho thấy, nhận thức của một số tổ chức, doanh nghiệp về bảo vệ dữ liệu cá nhân còn hạn chế. Nhiều “vùng xám” đã hình thành trong hoạt động thu thập, xử lý và sử dụng dữ liệu cá nhân, tạo điều kiện cho việc hình thành những “chợ đen” dữ liệu. Thứ trưởng cho biết, qua điều tra các vụ án lừa đảo chiếm đoạt tài sản quy mô lớn, Bộ Công an xác định yếu tố rò rỉ, mua bán dữ liệu cá nhân chính là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến nhiều hành vi phạm tội.

Chính phủ đã phối hợp chặt chẽ với các ủy ban của Quốc hội để nghiên cứu, tiếp thu và giải trình đầy đủ các ý kiến. Dự thảo luật sau khi chỉnh lý còn 5 chương, 47 điều – giảm 2 chương và 21 điều so với bản trình tại kỳ họp thứ 9 đợt 1. Nội dung dự thảo hiện đã bao quát toàn diện các vấn đề pháp lý liên quan đến bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Cũng trong phiên làm việc sáng cùng ngày, UBTVQH đã cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật trong lĩnh vực quốc phòng, an ninh; và về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân.

Buổi chiều, UBTVQH tiếp tục cho ý kiến về Đề án sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh năm 2025 và biểu quyết thông qua nguyên tắc đối với các nghị quyết liên quan đến việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã năm 2025.