Theo dấu cá đuối Manta để bảo vệ đại dương

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, suy thoái rạn san hô và áp lực từ hoạt động du lịch biển ngày càng gia tăng, một dự án nghiên cứu đang được triển khai nhằm giải mã hành trình của cá đuối manta, từ đó góp phần bảo vệ hệ sinh thái biển trong tương lai.

Những hình ảnh hiếm hoi ghi lại dưới đáy biển quanh đảo Ishigaki cho thấy các cá thể manta đang bơi lượn quanh những rạn san hô, nơi được xem là môi trường sống quan trọng của loài cá đuối lớn nhất thế giới.

Ishigaki thuộc quần đảo Yaeyama của Okinawa, từ lâu nổi tiếng là một trong những điểm tập trung cá đuối manta lớn nhất Nhật Bản. Hơn 300 cá thể đã được nhận diện thông qua các nghiên cứu theo dõi hình ảnh kéo dài nhiều năm.

Để hiểu rõ hơn về tập tính và hành trình di cư của loài vật này, các nhà nghiên cứu thuộc Dự án Manta Nhật Bản đang phối hợp với những hướng dẫn viên lặn địa phương triển khai gắn thiết bị định vị GPS và vệ tinh lên các cá thể manta ngoài tự nhiên. Với những người đã gắn bó hàng chục năm cùng đại dương, đây không chỉ là một nghiên cứu khoa học mà còn là nỗ lực bảo vệ môi trường biển.

Dự án do bà Rika Ozaki, nghiên cứu sinh tiến sĩ và là người sáng lập Dự án Manta Nhật Bản, dẫn dắt. Trong hơn một năm qua, nhóm nghiên cứu đã gắn khoảng 17 thiết bị theo dõi lên các cá thể manta để thu thập dữ liệu về độ sâu lặn, phạm vi di chuyển cũng như những thay đổi theo mùa .... Đây là những thông tin mà con người gần như không thể quan sát trực tiếp.

Những dữ liệu đầu tiên cho thấy sự khác biệt đáng kể giữa các nhóm manta. Một số cá thể chỉ hoạt động quanh các đảo địa phương, trong khi những cá thể sống ở vùng biển xa có thể di chuyển qua những vùng nước rộng lớn và lặn xuống độ sâu hơn 1.000 mét.

Các nhà khoa học cho rằng việc theo dõi đường đi của manta sẽ giúp xác định những khu vực sinh cảnh quan trọng cần được bảo vệ, đồng thời hỗ trợ xây dựng các quy định quản lý du lịch lặn biển theo hướng bền vững hơn. Để tránh làm ảnh hưởng đến tập tính tự nhiên của manta, việc gắn thiết bị định vị được thực hiện theo quy trình nghiêm ngặt, chỉ tiến hành khi không có du khách hoặc thợ lặn khác ở gần.

Khi nhiệt độ đại dương tiếp tục gia tăng và các hệ sinh thái san hô đứng trước nhiều sức ép, những dữ liệu thu thập được từ dự án không chỉ giúp giải mã bí ẩn về cá đuối manta mà còn cung cấp cơ sở khoa học cho các hoạt động bảo tồn biển.Theo dấu những "người khổng lồ hiền lành" của đại dương hôm nay cũng chính là cách con người chuẩn bị cho việc bảo vệ môi trường biển trong tương lai.