Phát biểu tại Hội nghị An ninh Oslo, Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Kaja Kallas cho rằng việc thành lập một lực lượng vũ trang độc lập của EU là không thực tế, đặc biệt trong bối cảnh phần lớn các nước thành viên đã thuộc NATO. Bà cũng cảnh báo việc tồn tại đồng thời quân đội EU và NATO có thể gây chồng chéo, làm giảm hiệu quả ứng phó.

Quan điểm này nhận được sự đồng tình từ Tổng thư ký NATO Mark Rutte. Ông cảnh báo rằng châu Âu không thể tự bảo vệ mình nếu thiếu sự hỗ trợ của Mỹ.

Áp lực tài chính cũng đang đè nặng khi Tổng thống Mỹ Donald Trump yêu cầu các đồng minh nâng chi tiêu quốc phòng lên mức 5% GDP. Dù NATO đã nhất trí mức 3,5%, nhưng khoảng cách này vẫn là một bài toán khó cho ngân sách các nước thành viên.

Tuy nhiên, từ góc độ kinh tế, cựu lãnh đạo Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) Mario Draghi cảnh báo nếu không hội nhập sâu rộng hơn, châu Âu có nguy cơ bị “phi công nghiệp hóa” và lệ thuộc vào các cường quốc.

Các nhà lãnh đạo EU dự kiến sẽ nhóm họp không chính thức vào ngày 12/2 tới tại Bỉ, để thảo luận về một lộ trình cải thiện năng lực cạnh tranh và thống nhất chính sách đối ngoại. Hướng đi chiến lược của châu Âu giờ đây không chỉ là mua thêm vũ khí, mà là tìm cách duy trì sự độc lập trong một liên minh đa phương ngày càng phức tạp.